een gebruikte piano kopen, wees voorzichtig... v. Medevoort Pianobedrijf
U wil een oude piano kopen. Waar u op moet letten is niet zo simpel uit te leggen, maar we zullen ons best doen u een aantal tips te geven waar u naar moet kijken, en waar u wat aan heeft.
De kast
De kast is in principe niet van belang voor de kwaliteit van het instrument, hoewel een meubel in de kamer, is dit van persoonlijk belang. U moet wel, om alles goed te kunnen bekijken, alle panelen verwijderen, het mechaniek los maken, naar voren kantelen en uit de piano.
Het blok
Het stemblok moet gaaf en mooi vlak in de kast ingebouwd zijn en er mogen geen scheuren zichtbaar zijn, let ook op dat er niet tussen de pinnen scheurtjes zitten, van pin naar pin.
Foto: scheurtjes tussen de pinnen
De pinnen
De pinnen moeten iets schuin omhoog in het blok zitten, dus niet precies horizontaal en zeker niet naar beneden hangend, en er mag geen ruimte zitten tussen de bovenkant van de pin en het blok, met andere woorden de pin moet goed omsloten zijn door het blok, het pin gat mag dus niet te groot zijn.
De pinnen moeten dus vast zitten en de snaren op toonhoogte A440. (orkesttoonhoogte)
Het
mechaniek
Het mechaniek van de piano is te splitsen in twee technieken, de
ouderwetse boven-demper en
de hedendaagse uitvoering van de onder-demper.
De Demper
(boven)
![]()
De demper heeft
aan de bovenkant een plank, waaronder de dempers boven de hamerkoppen
van de besnaring worden geheveld door metalen stangetjes die
bevestigd zijn aan de voorzijde van het mechaniek en in verbinding
staan met de onderhamers wanneer u toetsen indrukt en de dempers in
rust stand terug vallen en mede daardoor de snaren afdempen door
een contra gewichtje van lood.
Een bovendemper mechaniek heeft door dit systeem een tragere demping.
Foto: bovendemper mechaniek
De
Demper (onder)

Deze heeft
de dempers onder de hamerkoppen en de snaren worden gedempt door
demperveren die een constante druk uitoefenen op de dempers. De
demper heeft daardoor
een snellere en maar ook een veel betere demping.
Foto:
onderdemper mechaniek
De
hamerkoppen

De hamerkoppen slijten door het pianospelen alleen aan de
voorkant doordat de hamerkop altijd hetzelfde plekje raakt op de snaren en daardoor
ontstaat een af druk.
Een moet.
Aan de afdruk in de hamerkop kunt u zien wat de slijtage is en u
kunt ook zien of de
afdruk mooi strak is of helemaal plat, wat wordt veroorzaakt doordat
de hamer niet
altijd de snaren op de zelfde plek raakt, maar slingert. Hamerkoppen
kunnen, naar gelang de slijtage, een paar keer gereviseerd worden
zodat ze weer een rond en een klein oppervlak hebben en daardoor
weer een heldere en sprankelende toon kunnen geven.
Ø mechaniek
De
dempers
De dempers drukken het dempervilt tegen de snaren en krijgen daardoor ook
een afdruk van de snaren in het vilt, dat is geen slijtage mits het vilt zacht en veerkrachtig is, maar dat is juist goed omdat het vilt daardoor de snaren beter kan
dempen. (zie
Ø mechaniek)
De onder- en bovenhamers en dempers

De onder- en bovenhamers, en dempers hebben draaipunten, kernen, die er voor zorgen dat deze onderdelen heen en weer bewogen kunnen worden. Dit draaipunt moet niet te vast en niet te los in het onderdeel zitten, maar wel zodanig dat het soepel kan bewegen. Zit het draaipunt te vast, doordat
de kern geoxideerd is, dan zal het erg traag lopen of zelfs
vast blijven zitten. Te los is vaak een kwestie van slijtage of de
kern is uit de kapsel gelopen of mits aanwezig het plaatje die de
kern op zijn plaats houd zit los of simpel weg het gehele mechaniek
is los gestookt en alles zit los.
Ø mechaniek
De
vilt lagen in en onder de toetsen en mechaniek
De vilt lagen in en onder de toetsen en mechaniek zullen in
de loop van de jaren wat platter en minder veerkrachtig worden
doordat de onderdelen er op rusten en / of drukken, en mede daardoor
zal er meer speling of ruimte ontstaan tussen de onderdelen
onderling. Wanneer deze instellingen niet meer kloppen kunnen de
hamers geen complete slag meer maken, dobberen, dempers gaan te
vroeg af, en gaat onregelmatig en zwaarder spelen en de diepgang en de zijwaartse
speling van de toetsen is te groot en zal daardoor tikkende en
rammelende geluiden maken, enz. (zie
Ø mechaniek)
De
staalsnaren
![]()
De staalsnaren moeten schoon en glad zijn en mogen niet
aangetast zijn door roest.
Wanneer dit wel het geval is zullen de
snaren veel extra zwevingen veroorzaken wat de geluid
kwaliteit natuurlijk beïnvloed. Wanneer u water kringen boven op de piano
ziet is het simpel
het water spoor te volgen via het scharnier en meestentijds ziet u
op de desbetreffende plek roest aanslag op de pennen en besnaring.
Dat is de plek
waar een staalsnaar zou kunnen breken in de toekomst.
Foto: verroeste staalsnaren
De
bassnaren
![]()
De bassnaren zijn staal snaren met een koper wikkeling die naargelang deze lager van
toon worden steeds dikker worden en de sub bas snaren hebben zelfs
een dubbele koper winding. Wanneer de winding los is geraakt van de kern zal de snaar doods klinken en rammelen.
Onderin kan roest plaatsvinden, door het gebruik van grote potten
met water.
Foto: subbassnaar
Het
gietijzeren frame
![]()
Het frame moet vanzelf sprekend goed zijn, en mag absoluut
geen scheurtjes
vertonen, omdat de trekkracht spanning van de totale besnaring is ontzettend groot.
Waar u extra goed op moet letten zijn de plekken waar het frame smaller
wordt en in de hoeken, dat zijn altijd de kwetsbaarste plaatsen
van het frame.
Foto: gietijzeren frame
Het
klankbord
Het klankbord, is opgebouwd uit verschillende delen, aan elkaar
verlijmd en aan de achterzijde met houten latten verstevigd , ribben genaamd.
Het klankbord functioneert dus in totaal als een compact deel en de trillingen van
de snaren voortgebracht door het piano spelen worden over het
gehele klankbord verdeeld en weergegeven. Wanneer een klankbord is gescheurd dan zal de
trilling worden onderbroken en niet volledig worden weergegeven. Een
gescheurd klankbord kan door ernstige uitdroging los van de ribben komen, en
op een erg
vervelende manier resoneren en rammelen. Laat u niets wijs maken doordat men zegt dat het klankbord
maar een klein
naadje vertoond, het is massief hout dus het is gescheurd.
De schroeven naast de scheur verminderen het rammelen, maar dit is
natuurlijk geen klankbord revisie en ook al is het klankbord een schutting, er
komt altijd geluid uit ook al is deze vanzelfsprekend slecht.
Foto: gescheurd klankbord
De
pedalen
De pedalen kunnen soms ergerlijk piepen en kraken doordat
ze te los zitten, de veer of de pedaal pen loopt aan, en wanneer de pedaal te los zit kan deze tegen de zijkant
aan lopen en een schurend geluid geven. De pedalen krijgen meestal de schuld van bijgeluiden,
maar wat vaak voorkomt is dat de vloer kraakt wanneer u de pedaal indrukt, de hevel kraakt of de
pedaalstok geleider veroorzaakt schurende geluiden of de mechaniek
stang piept of, en dat is vaak het geval, de demperveren maken
steunende en piepende geluiden.
Transport
van een piano
Transport van een piano kunt u het beste aan de vakman overlaten omdat het
transport niet zo simpel is als men denkt, de piano is topzwaar en
wordt vaak niet goed bevestigd, te zwaar om te tillen wanneer
men dit niet gewent is en daardoor gebeuren er veel ongelukken met
piano en soms ook met die mensen die de piano voordelig zelf willen transporteren. Met schade kan
het erg duur worden.
Een gespecialiseerde transporteur van piano's is, "Wernken", Tel. 030-2513549.
Het kan prettig zijn te weten waar men aan toe is.
Zijn er toch nog vragen?
![]()
Laatst bijgewerkt:
31 januari 2012.